scientific research in management

مدیریت سازمان‌ها و روش تحقیق علمی در تحقیقات مدیریتی

روش تحقیق علمی در مدیریت

 به طور کلی روش تحقیق در علوم اجتماعی، روشی جدا از سایر علوم نیست. مدیریت نیاز مانند سایر رشته‌ها، متکی به روش تجربه و روش مشاهده است. آنچه که در رشته مدیریت، بیشتر بدان توجه می‌شود، جنبه انسان بودن موضوع مورد مطالعه است. برای مثال در علوم فیزیکی کلیه عوامل در اختیار محقق قرار می‌گیرد و آزمایش علمی بنا به میل و اراده او انجام می‌شود، ولی در مدیریت، هیچ مجوزی برای آزمایش روی انسان‌ها در دست نیست، به این ترتیب عالم علم فیزیک یا شیمی در آزمایشگاه خود اجسام را بنا به سلیقه خود تغییر شکل می‌دهد، و انواع تجزیه و ترکیب‌های که به عمل می‌آورد، به کشفیات و استنتاجات علمی جدیدی دست می‌یابد. لکن، پژوهشگر مدیریت هرگز نمی‌تواند عده‌ای از کارکنان را در یک آزمایشگاهی قرار دهد و بنا به میل خود محیط و شرایط زندگی را تعیین نماید، تا اختلافات آن‌ها را پس از مدتی، بررسی کند. در مدیریت (در اغلب مواقع)، چون مطلب مورد مطالعه، انسان‌ها هستند، ناچاریم که بیشتر به مشاهده بپردازیم، و چگونگی فعالیت‌های انسانی را از طریق مقایسه شرایط حال و گذشته آنان بررسی و تفسیر کنیم. البته ناگفته نماند که روش تجربی یا آزمایشی نیز در تحقیقات مدیریتی به کار برده می‌شود، ولی نه به حدی که موجب شود که در روحیات و زندگی انسان‌ها اثرات نام مطلوبی را ایجاد نماید.

حتما بخوانید!  روش تحقیق علمی چیست؟

نقش تحقیقات مدیریتی در مدیریت اثربخش سازمان‌ها

 امروزه سازمان‌ها در شرایط در حال تغییر به سر می‌برند و محیط درون و برون‌سازمانی به شدت آن‌ها را تحت تأثیر قرار می‌دهند. مدیران سازمان‌ها برای غلبه بر مسائل پیش‌رو و مدیریت اثربخش، به فعالیت‌های تحقیقاتی در حوزه‌های مختلف سازمان می‌پردازند. لذا، تحقیق در مواردی نظیر مدیریت عمومی، برنامه‌ریزی استراتژیک، اعمال سیاست‌ها، فهم تحقیق و گزارش‌های مشاوره‌ای و نظایر آن یک ابزار مهم مدیریتی به شمار می‌رود.

در فرآیند مدیریت، تحقیق نقش بسیار مهمی دارد و تمامی سازمان‌ها برای نیل به اهداف خود به اداره منابع مادی و انسانی خود می‌پردازند. اجرای مدیریت استراتژیک در سازمان‌های مختلف از نظر جزئیات و پیچیدگی‌ها بسیار متفاوت است. نقش تحقیق در روند برنامه‌ریزی و مدیریت را می‌توان بسان شکل زیر به تصویر کشید.

 

فرایند مدیریت و برنامه‌ریزی

 

  • شرایط کار: شرایط کار در یک برنامه‌ریزی خاص یا یک وظیفه مدیریتی، هدف یک عمل را مشخص می‌کند که این عمل می‌تواند با یک پروژه خاص یا برنامه‌ریزی استراتژیک کل سازمان مرتبط باشد. نتیجه یک تحقیق می‌تواند در شرایط کار نقش مهمی را ایفا کند. برای مثال نتیجه تحقیق در خصوص شرایط کاری یک شرکت می‌تواند به بهبود شرایط کاری آن شرکت منجر شود.
  •  ارزیابی محیط: ارزیابی محیط به گردآوری تمامی اطلاعات لازم که برای انجام وظیفه، ضرورت دارد مربوط می‌شود. همچنین این اطلاعات می‌تواند به ساختار و عملکرد داخلی سازمان و یا به جهان خارج و از جمله به نقاط قوت، ضعف، فرصت‌ها و تهدیدها مرتبط شوند. ارزیابی محیط می‌تواند به تجزیه و تحلیل سیاست‌های دولت، تغییرات فناوری، فعالیت اتحادیه‌ها، مشتریان واقعی و بالقوه، نقش رقبا و موارد دیگر بپردازند.
  • ماموریت و اهداف: اگر وظیفه مدیریت به نسبت جزئی باشد، احتمال دارد ماموریت یا اهداف سازمان از قبل تعیین شده باشند، ولی اگر بسان تدوین برنامه استراتژیک کل سازمان یک وظیفه عمده به حساب آیند، تعیین اهداف و مأموریت ضرورت خواهد یافت.
  • مشاوره: اغلب سازمان‌ها مشاوره با «ذی نفعان» را بسیار مهم می‌دانند و در بسیاری از اشکال برنامه‌ریزی، بخش عمومی یک شرط قانونی محسوب می‌شود. کارکنان، مشتریان، اعضا عادی، اعضا هیات‌ها و شوراها و سازمان‌های مجاور جمع ذی نفعان را تشکیل می‌دهند.
  • بررسی راه‌های موجود: به منظور توسعه یک برنامه با استراتژی باید به راه‌های موجود، عملی بودن آن‌ها، احتمال مشارکت آن‌ها در کسب اهداف سازمان و بهترین روش اجرایی توجه کرد. تحقیق می‌تواند در فرآیند شناسایی سیاست‌های جایگزین، روش‌های دیگر برنامه‌ریزی و همچنین در ارزیابی آن‌ها به کار رود.
  • تعیین استراتژی: به معنای انتخاب چگونگی اقدام از میان تمامی راه‌های موجود و شناخته شده با در نظر گرفتن ارزیابی‌های موجود، این فرآیند گزینشی می‌تواند فرآیند پیچیده‌ای باشد که در درون داد، تحقیقاتی را لازم بداند.
  •  اجرا: اجرای یک برنامه یا استراتژی بخش مهمی از وظیفه مدیریت است. می‌توان از طریق تحقیق در بهتر نمودن روش‌های تخصیص منابع و یا ارائه بازخورد اطلاعاتی درباره فرآیند مدیریتی (مثلا در قالب بررسی مشتریان) تحقیق را دخالت داد.
  • نظارت و ارزیابی: نظارت بر پیشرفت کارها و ارزیابی اجرای استراتژی‌ها، آشکارا  روندی است که تحقیق در آن دخیل است.
  • بازخورد اطلاعات: این فرآیند با مرحله بازخورد اطلاعات به نقطه آغازین باز می‌گردد. داده‌های مرحله نظارت و ارزیابی می‌تواند در چرخه برنامه‌ریزی و مدیریت به کار آید و به تجدیدنظر در برخی از تصمیمات منجر شود. احتمال دارد فرآیند نظارت و ارزیابی، خبر از موفقیت کامل دهد، در برخی از جزئیات سیاست‌ها و برنامه‌های اتخاذ شده تغییرات اندکی دهد و یا به تجدید نظر کلی روش در پیش گرفته شده بیانجامد.
حتما بخوانید!  چرا پژوهش علمی و روش تحقیق؟

نتیجه‌گیری

در این مطلب نمایی کلی از تحقیقات مدیریتی ارائه شد و نشان داد این نوع تحقیقات خلاصه فرآیندی متنوع و پیچیده است و از شاخه‌های مختلف علوم بهره‌برداری می‌کند. اجرای چنین تحقیقاتی مستلزم برخورداری از مهارت‌های تحقیقاتی، درک تحقیق و شیوه‌های آن و مرتبط کردن نتایج تحقیقات با مدیریت استراتژیک و مدیریت عملیاتی است. شناخت شیوه‌های تحقیقات سازمانی، یکی از ابزارهای ضروری در مدیریت، سیاست‌گذاری و شناخت تحقیقات و گزارشات مشاوره‌ای است.

حوزه تحقیقات سازمانی با برخی دیگر از زمینه‌ها چون جامعه‌شناسی، روانشناسی، اقتصاد، آموزش، مهندسی و ارتباطات تداخل دارد، اگر چه این حوزه ویژگی‌هایی دارد که آن را از سایرین متمایز می‌کند. این ویژگی‌ها شامل ویژگی التقاطی، دسترسی محدود به مدیران و سازمان‌ها و پیش‌بینی عمل به عنوان نتیجه تحقیق است.

به منظور انجام تحقیقات علمی باید نسبت به کلیت تحقیق شناخت کامل داشت. در این راستا باید شناخت و منابع گوناگون ایجاد آن مورد بررسی قرار گیرد، تا بتوان با درک آن رویکرد روش علمی تحقیق را از سایر روش‌های تحقیق تشخیص دهیم.

حتما بخوانید!  رویکرد و زبان علمی کلید موفقیت مدیران امروزی

منبع: http://www.scirp.org

فروشگاه پژوهنده

0 پاسخ

ثبت دیدگاه

مایل به ملحق شدن به بحث هستید ؟
به ما بپیوندید !

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *